Sneller herstel na kanker met nieuwe aanbevelingen voor bewegen

Sneller herstel na kanker met nieuwe aanbevelingen voor bewegen
maart 10, 2020 Peter Smeets

Een internationaal team van experts op het gebied van kanker en bewegen publiceerde eind 2019 nieuwe aanbevelingen voor het systematisch gebruik van beweeginterventies voor patiënten met kanker. Deze standaard beschrijft wetenschappelijk bewezen manieren waarop zorgverleners en fitnessinstructeurs een actieve leefstijl en fitheid van mensen na de diagnose kanker kunnen bevorderen. Ook wordt de wetenschappelijke onderbouwing gegeven van de voordelen van lichaamsbeweging voor preventie, behandeling, herstel en betere overlevingskansen.

Het American College of Sports Medicine (ACSM) organiseerde de rondetafelconferentie met deskundigen van 17 partnerorganisaties zoals de American Cancer Society en het National Cancer Institute – onderdeel van de National Institutes of Health. Vanuit Nederland hebben Prof. Anne May van het Julius Centrum UMC Utrecht en Dr. Martijn Stuiver van het Antoni van Leeuwenhoek namens het KNGF deelgenomen.

“Met meer dan 43 miljoen patiënten met kanker wereldwijd is er een toenemende behoefte om de specifieke klachten te behandelen waar mensen met en na kanker mee te maken hebben, en beter inzicht te krijgen in hoe lichamelijke activiteit kan helpen kanker te voorkomen en beheersen,” aldus ACSM Immediate Past President Dr. Katie Schmitz, medevoorzitter van de rondetafelconferentie.

Dit zijn enkele van de bevindingen:

  • Beweging verlaagt het risico op zeven veelvoorkomende vormen van kanker: dikke darm, borst, endometrium, nier, blaas, slokdarm en maag.
  • Door te bewegen kunnen patiënten hun overlevingskansen vergroten na de diagnose borst-, dikkedarm- en prostaatkanker.
  • Lichamelijke activiteit tijdens en na de behandeling van kanker helpt vermoeidheid, angst en depressie tegen te gaan, draagt bij aan een betere fysieke gesteldheid en kwaliteit van leven en leidt niet tot een toename van lymfoedeem.

“De nieuwe aanbevelingen voor bewegen zijn veel specifieker dan wat tot nu toe beschikbaar was. Hierdoor kunnen we patiënten gerichter laten trainen, en daarmee werken we samen met de patiënt aan een sneller herstel” vertelt Prof. Anne May. “Het mooie aan deze ontwikkeling is dat we nu nog beter weten welke bewegingsprogramma’s we patiënten aan kunnen bieden om bijwerkingen van de behandeling, zoals vermoeidheid, te voorkomen of verminderen en te zorgen voor een snellere revalidatie”.

De volgende stap is om deze bewegingsprogramma’s bij de patiënt te krijgen. Dr. Martijn Stuiver: “De nieuwe aanbevelingen roepen artsen en verpleegkundigen op om lichaamsbeweging structureel te bespreken met patiënten, en indien nodig te verwijzen. Verwijzing naar de juiste plek voor patiënten met kanker tijdens of na hun behandeling gebeurt op dit moment nog onvoldoende, terwijl er wel beweegprogramma’s voorhanden zijn: Nederland heeft een sterk netwerk van fysiotherapeuten met expertise op het gebied van kanker.”  Anne May vervolgt: “Het is belangrijk dat mensen ook na het begeleide beweegprogramma blijven sporten. Sinds kort kan dat op sommige plaatsen ook bij fitnessinstructeurs met extra kennis op het gebied van kanker. Het UMC Utrecht heeft hiervoor recent het OncoFitness project opgestart.”

Het uitgebreide onderzoek en de aanbevelingen staan in drie academische artikelen die zijn gepubliceerd in de toonaangevende wetenschappelijke tijdschriften Medicine & Science in Sports & Exercise van ACSM en CA: A Cancer Journal voor Clinicians van de American Cancer Society.

Partnerorganisaties die deelnamen aan de rondetafelconferentie zijn onder andere: ACSM, American Cancer Society, het National Kanker Instituut en het Koninklijk Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie.